انتخاب سنگ برای نمای ساختمان


ایران یکی از پرمصرف ترین کشورهای دنیا در زمینه سنگ ساختمانی است که پس از ایتالیا بیشترین تولید کوپ سنگ زینتی را نیز داراست. استفاده از سنگ در نمای ساختمان به علت استحکام و تنوع در الگوهای بافتی و رنگ، بسیار مقبولیت یافته است و با اقلیم ایران نیز سازگار است.

نمای ساختمان همانند پوسته ای است که تا حد زیادی برداشت اولیه از هویت، سبک و ساختار کلی ساختمان را به ناظر القا می_کند. نمای علاوه بر زیبایی ظاهری باید نقش دوام، استحکام و حفاظت را به خوبی ایفا کند تا ساختمان به عنوان مامن ساکنان آن تلقی شود.

در نقش حفاظت از بنا، نما باید در مقابل عوامل جوی و اقلیمی مانند باد – نور خورشید – گرد و غبار و… مقاومت داشته و عایق حرارت و صوت باشد.

عمده سنگ های به کار رفته در نما عبارتند از گرانیت، تراورتن، ماسه سنگ (سند استون)، مرمر و کواتز.

در این بین مرمر و ماسه سنگ و کوارتز برای به کارگیری در نمای داخلی متاسب هستند و به کارگیری آن ها در نمای خارجی متاسب و مقرون به صرفه نیست زیرا در مقابل عوامل جوی پایداری کمی دارند و قدرت چسبندگی آن ها با ملات ها کم است.

در این مقاله به بررسی کاربرد دو نوع سنگ گرانیت و تراورتن در نمای خارجی می پردازیم که در ایران کاربرد و مقبولیت وسیعی دارند.

گرانیت:

گرانیت از سنگ های سختی است که منبع آذرین (آتشفشانی) دارد. در برابر نفوذ آب و اثر ضربه مقاوم است و اثرات شیمیایی در محیط های صنعتی را به خوبی تحمل می کند.ظاهر آن قابلیت انعطاف دارد و به صورت های چکشی، کلنگی ، شیشه ای و صیقلی فرآوری می شود که بهترین نمای آن گرانیت صیقلی است که زیبایی رنگ و درخشش کریستال های آن را نمایش می دهد.

رنگ های معمول گرانیت در بازار ایران عبارتند از سفید، خاکستری، سبز، قرمز و سیاه.

مزایای گرانیت در نما:

  • به علت فشردگی زیاد و یکدست بودن، در برابر تفوذ آب و عوامل جوی مقاوم است و تغییر رنگ ندارد.
  • در برابر ضربه مقاومت بالایی دارد و دچار پریدگی سطح نمی شود.

معایب گرانیت در نما:

  • وزن مخصوص بالایی دارد و سنگین است در نتیجه کاربرد آن در ارتفاع محدودیت دارد.

تراورتن:

تراورتن نوعی سنگ آهک متخلخل سبک است که از نظر شیمیایی ساختاری آهکی (کربنات کلسیم) دارد و در چشمه های معدنی و غارها به وجود می آید. به دلیل این که با لایه بندی افقی و در ارتفاع کم و شیب کم تشکیل می شود، قابلیت استحصال زیادی دارد به همین جهت انواع مختلف آن در ایران به وفور یافت می شود.

تراورتن مقاومت فشای بالا، صیقل پذیری زیاد و برش پذیری خوبی دارد و زیبایی ظاهری، وجود تخلخل جهت چسبیدن به ملات و رنگ های متنوع آن را به پرمصرف ترین سنگ های ساختمانی تبدیل کرده است.

رنگ های معمول تراورتن در بازار ایران عبارتند از : سفید، کرم، بژ، لیمویی، قرمز، شکلاتی و گردویی.

مزایای تراورتن در نما:

تراورتن در ایران بر اساس محل استحصال نام گذاری می شود زیرا خصوصیات فیزیکی تراورتن  بسته به شرایط جغرافیایی محل تشکیل شدن سنگ وابسته است و با المان هایی مانند درجه حرارت، فشار و ارتفاع کیفیت سنگ تغییر می کند.

  • بدون اسکوپ و به روش خشکه چینی قابلیت کار دارد و بار اضافه بر روی ساختمان ایجاد نمی کند.
  • صیقل پذیری زیادی دارد و می توان انواع فرم و حجم را به وسیله تراورتن ایجاد نمود.
  • تنوع رنگ و کیفیت و قیمت زیادی دارد که انواع سلایق را پوشش می دهد.

معایب تراورتن در نما:

  • سنگ تراورتن در برابر خورشید پایدار نیست و رنگ خود را از دست می دهد ( این امر برای تراورتن عباس آباد یک مزیت محسوب می شود زیرا به مرور روشن تر می شود و نمای سفیدتری می سازد.)
  • سطح سنگ سوراخ های ریزی دارد که در برابر فرسایش مقاومت سنگ را کاهش می دهد.که با استفاده از ماستیک مناسب برطرف می شود.

مرمریت:

مرمریت از سنگ هایی است که کاملا شناخته شده است. این سنگ های آهکی با داشتن طرح و رنگ متنوع باعث ایجاد فضایی زیبا می شوند اما چگالی زیاد و تخلخل کم باعث شده است استفاده از آن در نمای خارجی محدود باشد. علاوه بر این وجود عناصر رسی باعث جذب رطوبت و عدم پایداری در سرما می شود.

استفاده از مرمریت در طراحی داخلی، فضا های لوکس و نمای داخلی توصیه می شود.

 ویژگی ها و مشخصات فنی سنگ در نما:

بر اساس مطالب عنوان شده برای نما سازی باید از سنگ هایی استاده شود که مشخصات زیر را داشته باشند:

1- از نظر بافت و ظاهر سالم باشد و پوسیدگی نداشته باشد یعنی عاری از هوازدگی و رگه های میکایی، مارنی و ترکیبات سولفاتی و سولفیدی باشد.

2- فاقد شیار، ترک، درز یا حفره های باز باشد و لبه ها به صورت قائم برش خورده باشد تا در نصب به راحتی جفت شوند.

3- در مقابل عوامل جوی نظیر باران، نورخورشید، بخارآب و وزش باد مقاوم باشد(عوامل محیطی در هر منطقه متفاوت است)

4- سنگ باید متراکم و دارای بافت یکنواخت باشد و درجه خلوص آن تا حد امکان زیاد باشد. دارای سختی بیش از 3 باشد.

5- در برابر یخ زدگی مقاوم باشد و حداکثر قدرت مکش آن برابر 8% وزن سنگ باشد.

6- ضریب انبساط حرارتی آن با ملات پشت کار نزدیک باشد تا از جداشدن سنگ از نما اجتناب شود.

7- ضخامت سنگ براساس اقلیم، نوع مهار و بار باد وارد شده به درستی تعیین شود.( در تراورتن از 16 میلیمتر و در گرانیت از 14 میلیمتر کمتر نباشد). هر چه قدر میزان باد، ارتفاع نصب، مساحت و طول قطعه سنگ و فاصله مهار بیشتر باشد به ضخامت مورد نظر افزوده می شود که ممکن است تا 30 میلیمتر برای گرانیت و 50 میلیمتر برای تراورتن، نیز محاسبه شود.(برای بررسی دقیق میزان بار وارد شده براساس سنگ نمای مهار شده به ضابطه 714 مرکز تحقیقات راه و مسکن و شهرسازی مراجعه کنید.)

افکار خود را به اشتراک گذارید